tabibnegar.com

اندوکاردیت چیست؟ علائم، علت ها، تشخیص و درمان عفونت دریچه قلب

اندوکاردیت یکی از بیماری های جدی قلبی است که در اثر التهاب و معمولا عفونت لایه داخلی قلب ایجاد می شود. این بیماری بیشتر دریچه های قلب را درگیر می کند و در صورت درمان نشدن می تواند به دریچه ها آسیب بزند و عملکرد طبیعی قلب را مختل کند.

اندوکاردیت معمولا زمانی ایجاد می شود که باکتری ها یا در موارد کمتر، قارچ ها و سایر میکروارگانیسم ها وارد جریان خون شوند و خود را به بخش هایی از قلب، به ویژه دریچه های قلب، متصل کنند. شدت بیماری می تواند متفاوت باشد و بعضی انواع آن طی مدت کوتاهی پیشرفت می کنند و نیاز به درمان فوری دارند.

در این مقاله بررسی می کنیم اندوکاردیت دقیقا چیست، چگونه ایجاد می شود، چه کسانی بیشتر در معرض آن هستند و چه علائمی می توانند زنگ خطر این بیماری باشند.

اندوکاردیت چیست؟

اندوکاردیت به التهاب لایه داخلی قلب، یعنی اندوکارد، گفته می شود. این لایه سطح داخلی حفره های قلب و دریچه ها را می پوشاند. وقتی عامل عفونی وارد جریان خون شود و در این قسمت ها مستقر شود، ممکن است عفونتی به نام اندوکاردیت عفونی ایجاد شود.

در بیشتر موارد، منظور از اندوکاردیت همان اندوکاردیت عفونی است. باکتری ها شایع ترین عامل این بیماری هستند، اما در بعضی شرایط قارچ ها و سایر میکروارگانیسم ها نیز می توانند باعث آن شوند.

دریچه های قلب به دلیل ساختار و شرایط جریان خون، یکی از مهم ترین قسمت هایی هستند که ممکن است درگیر شوند. با تجمع میکروب ها و سلول های بدن روی دریچه، توده هایی به نام وژتاسیون تشکیل می شود. این توده ها می توانند عملکرد دریچه را مختل کنند یا در بعضی موارد جدا شده و همراه جریان خون به قسمت های دیگر بدن بروند.

اندوکاردیت عفونی چگونه ایجاد می شود؟

برای ایجاد اندوکاردیت معمولا دو اتفاق باید رخ دهد؛ ابتدا میکروب وارد جریان خون شود و سپس بتواند به بافت داخلی قلب یا دریچه متصل شود.

ورود مقدار کمی از باکتری به خون همیشه به معنی ابتلا به اندوکاردیت نیست. سیستم ایمنی بدن در بسیاری از مواقع می تواند میکروب های وارد شده به جریان خون را از بین ببرد. اما اگر فرد دارای دریچه آسیب دیده، دریچه مصنوعی، بعضی بیماری های مادرزادی قلب یا عوامل خطر دیگر باشد، احتمال چسبیدن میکروب ها به قلب بیشتر می شود.

میکروب ها می توانند از راه های مختلف وارد جریان خون شوند. عفونت های پوستی، مشکلات و عفونت های لثه، بعضی اقدامات پزشکی، وجود تجهیزات کاشته شده در قلب و برخی عفونت های دیگر از جمله مسیرهایی هستند که می توانند زمینه ورود میکروب به خون را فراهم کنند.

آیا اندوکاردیت همان عفونت دریچه قلب است؟

اندوکاردیت فقط به معنی عفونت یک دریچه خاص نیست. این بیماری می تواند لایه داخلی قلب و ساختارهای مختلف آن را درگیر کند، اما دریچه های قلب یکی از شایع ترین محل های درگیری هستند.

به همین دلیل گاهی در صحبت های روزمره از عبارت «عفونت دریچه قلب» برای اشاره به اندوکاردیت استفاده می شود. این عبارت برای توضیح ساده بیماری قابل استفاده است، اما از نظر پزشکی اندوکاردیت می تواند قسمت های دیگری از پوشش داخلی قلب را نیز درگیر کند.

در صورتی که عفونت به دریچه آسیب بزند، ممکن است دریچه نتواند به درستی باز یا بسته شود. در نتیجه ممکن است مشکلاتی مانند نارسایی دریچه، اختلال در جریان خون و در موارد شدید نارسایی قلبی ایجاد شود.

انواع اندوکاردیت

اندوکاردیت را می توان بر اساس سرعت پیشرفت بیماری و نوع دریچه یا ساختار درگیر دسته بندی کرد.

اندوکاردیت حاد

اندوکاردیت حاد معمولا با سرعت بیشتری ایجاد و پیشرفت می کند. علائم ممکن است ناگهانی ظاهر شوند و بیماری در مدت کوتاهی به دریچه قلب آسیب وارد کند.

تب، لرز، افزایش ضربان قلب، ضعف شدید، تعریق شبانه و تنگی نفس می توانند در این نوع اندوکاردیت دیده شوند.

اندوکاردیت حاد می تواند یک وضعیت جدی و خطرناک باشد و در صورت وجود علائم مشکوک، ارزیابی پزشکی سریع اهمیت زیادی دارد.

اندوکاردیت تحت حاد

نوع تحت حاد معمولا آهسته تر پیشرفت می کند و ممکن است علائم آن طی هفته ها یا حتی مدت بیشتری ایجاد شوند.

در این حالت ممکن است فرد در ابتدا فقط احساس خستگی، تب خفیف، کاهش وزن، تعریق یا ضعف داشته باشد و تصور کند با یک عفونت ساده یا بیماری دیگری مواجه است.

همین شروع تدریجی باعث می شود تشخیص بعضی موارد اندوکاردیت تحت حاد دشوارتر شود.

اندوکاردیت دریچه مصنوعی

افرادی که دریچه قلب آنها با دریچه مصنوعی تعویض شده یا در دریچه آنها از مواد مصنوعی استفاده شده است، در گروهی قرار می گیرند که خطر اندوکاردیت در آنها بیشتر است.

وجود ماده مصنوعی می تواند شرایطی ایجاد کند که بعضی میکروب ها راحت تر به آن متصل شوند. به همین دلیل افرادی که دریچه مصنوعی دارند باید علائم عفونت، تب های غیرقابل توضیح و سایر نشانه های مشکوک را جدی بگیرند.

چه کسانی بیشتر در معرض اندوکاردیت هستند؟

اندوکاردیت بیماری شایعی در افراد سالم نیست، اما بعضی شرایط می توانند احتمال ابتلا را افزایش دهند.

مهم ترین عوامل خطر عبارتند از:

البته داشتن یکی از این عوامل به معنی ابتلای قطعی به اندوکاردیت نیست. حتی افرادی که مشکل شناخته شده دریچه ای ندارند نیز در شرایط خاص ممکن است به این بیماری مبتلا شوند.

ارتباط سلامت دهان و دندان با اندوکاردیت

یکی از موضوعاتی که در پیشگیری از اندوکاردیت اهمیت دارد، سلامت دهان و دندان است. باکتری های موجود در دهان می توانند در بعضی شرایط وارد جریان خون شوند. بیماری لثه و بهداشت نامناسب دهان می تواند این احتمال را افزایش دهد.

این موضوع به این معنی نیست که هر بار خونریزی لثه یا هر مراجعه دندانپزشکی باعث اندوکاردیت می شود. بدن در بیشتر مواقع می تواند با ورود کوتاه مدت باکتری ها به خون مقابله کند.

با این حال، برای افرادی که در گروه پرخطر قرار دارند، پزشک ممکن است بر اساس شرایط قلبی و نوع اقدام دندانپزشکی، درباره نیاز به آنتی بیوتیک پیشگیرانه تصمیم بگیرد. بنابراین مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک برای پیشگیری از اندوکاردیت توصیه نمی شود.

علائم اندوکاردیت چیست؟

علائم اندوکاردیت به نوع عامل عفونی، سرعت پیشرفت بیماری و شرایط عمومی فرد بستگی دارد. بعضی افراد با علائم شدید و ناگهانی مراجعه می کنند، در حالی که در برخی دیگر بیماری به تدریج ظاهر می شود.

از مهم ترین علائم احتمالی می توان به موارد زیر اشاره کرد:

وجود این علائم به تنهایی به معنی ابتلا به اندوکاردیت نیست، زیرا بیماری های مختلفی می توانند علائم مشابه ایجاد کنند. اما تب طولانی یا غیرقابل توضیح، به خصوص در فردی که سابقه بیماری دریچه قلب یا اندوکاردیت دارد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.

آیا اندوکاردیت باعث تب می شود؟

تب یکی از شایع ترین علائم اندوکاردیت است. تب ممکن است در نوع حاد شدیدتر و ناگهانی تر باشد، در حالی که در اندوکاردیت تحت حاد ممکن است فرد برای مدت طولانی تب خفیف داشته باشد.

گاهی فرد ممکن است تب را به یک عفونت معمولی نسبت دهد و به همین دلیل مراجعه پزشکی را به تاخیر بیندازد. اگر تب بدون علت مشخص ادامه پیدا کند و همراه با خستگی، تعریق شبانه، کاهش وزن، تنگی نفس یا سابقه بیماری قلبی باشد، بررسی علت آن اهمیت بیشتری پیدا می کند.

آیا تپش قلب می تواند از علائم اندوکاردیت باشد؟

در اندوکاردیت ممکن است ضربان قلب افزایش پیدا کند. تب و واکنش بدن به عفونت از عواملی هستند که می توانند ضربان قلب را بالا ببرند.

بنابراین تپش قلب در فردی که دچار عفونت است لزوما به معنی وجود بیماری مستقیم در ریتم قلب نیست. با این حال، اگر افزایش ضربان همراه با تب مداوم، ضعف، تنگی نفس یا سابقه بیماری دریچه ای باشد، بهتر است علت آن توسط پزشک بررسی شود.

چرا اندوکاردیت بیماری مهمی است؟

مشکل اصلی اندوکاردیت فقط وجود یک عفونت ساده نیست. اگر عفونت روی دریچه قلب ایجاد شود، ممکن است به ساختار دریچه آسیب وارد کند.

از طرف دیگر، توده های عفونی ایجاد شده روی دریچه می توانند در بعضی شرایط از محل خود جدا شوند و همراه جریان خون به اندام های دیگر برسند. به همین دلیل اندوکاردیت می تواند علاوه بر قلب، اندام هایی مانند مغز، ریه و کلیه را نیز تحت تاثیر قرار دهد.

از عوارض احتمالی این بیماری می توان به آسیب دریچه قلب، نارسایی قلبی، تشکیل آبسه، سکته مغزی و آسیب برخی اندام ها اشاره کرد.

علت اندوکاردیت چیست؟

اندوکاردیت معمولا زمانی ایجاد می شود که باکتری یا عامل عفونی دیگری وارد جریان خون شود و خود را به پوشش داخلی قلب یا دریچه های قلب برساند. همه میکروب هایی که وارد خون می شوند باعث اندوکاردیت نمی شوند، اما در بعضی افراد، به ویژه کسانی که دریچه قلب آسیب دیده یا مصنوعی دارند، احتمال ایجاد عفونت بیشتر است.

باکتری ها شایع ترین عامل اندوکاردیت عفونی هستند. نوع میکروب اهمیت زیادی دارد، زیرا انتخاب آنتی بیوتیک و مدت درمان بر اساس عامل ایجاد کننده بیماری تعیین می شود.

شایع ترین راه های ورود میکروب به خون

میکروب ها می توانند از مسیرهای مختلف وارد جریان خون شوند. بعضی از مهم ترین آنها عبارتند از:

در برخی موارد نیز با وجود بررسی های کامل، محل دقیق ورود میکروب به خون مشخص نمی شود.

چه باکتری هایی باعث اندوکاردیت می شوند؟

عامل ایجاد کننده اندوکاردیت می تواند با توجه به شرایط فرد متفاوت باشد. از مهم ترین گروه های میکروبی مرتبط با این بیماری می توان به گونه های استافیلوکوک، استرپتوکوک و برخی باکتری های دیگر اشاره کرد.

استافیلوکوک ها می توانند به خصوص در برخی عفونت های مرتبط با مراقبت های پزشکی، تجهیزات داخل عروقی و بعضی شرایط دیگر نقش داشته باشند. برخی استرپتوکوک ها نیز با عفونت های دهان و دندان و سایر منابع عفونی ارتباط دارند.

در موارد نادرتر، قارچ ها نیز می توانند باعث اندوکاردیت شوند. اندوکاردیت قارچی معمولا بیماری جدی تری محسوب می شود و ممکن است به درمان تخصصی و گاهی جراحی نیاز داشته باشد.

اندوکاردیت چگونه به دریچه قلب آسیب می زند؟

وقتی میکروب روی دریچه قلب مستقر شود، ممکن است همراه با پلاکت ها و مواد مختلف موجود در خون توده هایی روی دریچه تشکیل دهد. این توده ها همان چیزی هستند که در بررسی های پزشکی به عنوان وژتاسیون شناخته می شوند.

با پیشرفت عفونت، ممکن است بافت دریچه تخریب شود. در نتیجه دریچه دیگر نتواند به شکل طبیعی باز و بسته شود.

برای مثال، اگر دریچه ای نتواند به خوبی بسته شود، ممکن است بخشی از خون به سمت عقب برگردد و نارسایی دریچه ایجاد شود. در موارد شدید، این اختلال می تواند فشار بیشتری به قلب وارد کند و باعث بروز علائم نارسایی قلبی شود.

علائم خطرناک اندوکاردیت چیست؟

برخی علائم اندوکاردیت ممکن است شبیه بیماری های عفونی معمولی باشند، اما بعضی نشانه ها اهمیت بیشتری دارند.

علائمی که باید جدی گرفته شوند عبارتند از:

وجود این علائم به تنهایی تشخیص اندوکاردیت را ثابت نمی کند، اما ترکیب آنها با سابقه بیماری دریچه ای، دریچه مصنوعی یا عفونت اخیر می تواند شک پزشک را بیشتر کند.

آیا اندوکاردیت می تواند باعث تنگی نفس شود؟

بله. تنگی نفس می تواند یکی از علائم اندوکاردیت باشد، به ویژه زمانی که عفونت باعث آسیب قابل توجه به دریچه قلب شده باشد.

اگر دریچه نتواند عملکرد طبیعی خود را حفظ کند، ممکن است فشار داخل قلب افزایش پیدا کند و در بعضی افراد علائم نارسایی قلبی ایجاد شود. در چنین شرایطی فرد ممکن است ابتدا هنگام فعالیت دچار تنگی نفس شود و در صورت پیشرفت بیماری، این مشکل در حالت استراحت نیز ظاهر شود.

البته تنگی نفس علت های بسیار زیادی دارد و به تنهایی نشانه اندوکاردیت نیست.

آیا اندوکاردیت می تواند باعث سکته مغزی شود؟

یکی از عوارض مهم اندوکاردیت، جدا شدن بخشی از توده عفونی تشکیل شده روی دریچه و حرکت آن همراه جریان خون است.

اگر این توده به رگ های مغز برسد، ممکن است باعث انسداد جریان خون و سکته مغزی شود. به همین دلیل علائم عصبی ناگهانی در فرد مبتلا به اندوکاردیت اهمیت زیادی دارند.

ضعف یا بی حسی ناگهانی صورت، دست یا پا، اختلال در صحبت کردن، گیجی ناگهانی، اختلال دید یا از دست دادن تعادل از جمله علائمی هستند که نیاز به ارزیابی فوری دارند.

اندوکاردیت همچنین می تواند با عوارض دیگری مانند آمبولی در اندام های مختلف، آبسه اطراف دریچه و اختلال عملکرد قلب همراه شود.

اندوکاردیت چگونه تشخیص داده می شود؟

تشخیص اندوکاردیت معمولا با یک آزمایش به تنهایی انجام نمی شود. پزشک مجموعه ای از علائم، سابقه پزشکی، آزمایش خون و بررسی های تصویربرداری را کنار هم قرار می دهد.

راهنمای انجمن قلب اروپا برای اندوکاردیت نیز بر استفاده از یک رویکرد تشخیصی چند مرحله ای تاکید دارد، زیرا علائم این بیماری می توانند بسیار متنوع باشند.

آزمایش کشت خون

کشت خون یکی از مهم ترین بررسی ها برای تشخیص اندوکاردیت عفونی است.

در این آزمایش نمونه خون بررسی می شود تا مشخص شود آیا میکروبی در خون وجود دارد یا خیر. اگر عامل عفونی شناسایی شود، می توان از نتیجه برای انتخاب درمان مناسب استفاده کرد.

گاهی کشت خون منفی می شود؛ برای مثال ممکن است فرد پیش از نمونه گیری آنتی بیوتیک مصرف کرده باشد یا عامل بیماری به راحتی در کشت معمولی رشد نکند. بنابراین منفی بودن کشت خون همیشه به تنهایی اندوکاردیت را رد نمی کند.

اکوکاردیوگرافی

اکوکاردیوگرافی یکی از مهم ترین روش های بررسی قلب در صورت شک به اندوکاردیت است.

با اکو می توان دریچه ها و ساختار قلب را بررسی کرد و در بعضی موارد توده های عفونی، آسیب دریچه یا عوارض بیماری را مشاهده کرد.

دو نوع اکو ممکن است در روند تشخیص استفاده شود:

اکوی قفسه سینه یا TTE:
در این روش پروب دستگاه روی قفسه سینه قرار می گیرد و تصاویر قلب ثبت می شود.

اکوی مری یا TEE:
در این روش پروب مخصوص از طریق مری وارد می شود و به دلیل نزدیک بودن مری به قلب، تصاویر دقیق تری از بعضی قسمت های قلب و دریچه ها به دست می آید.

اگر شک بالینی به اندوکاردیت زیاد باشد، ممکن است حتی در شرایطی که اکو اولیه نتیجه مشخصی نشان نداده است، بررسی دقیق تر یا تکرار تصویربرداری لازم شود.

آزمایش های دیگری که ممکن است برای تشخیص انجام شوند

پزشک بسته به شرایط بیمار ممکن است آزمایش ها و بررسی های دیگری نیز درخواست کند.

آزمایش خون

شمارش سلول های خونی، بررسی التهاب و سایر آزمایش های خونی می توانند به ارزیابی عفونت و وضعیت عمومی بدن کمک کنند.

در بعضی بیماران کم خونی نیز دیده می شود.

نوار قلب

نوار قلب به طور مستقیم اندوکاردیت را تشخیص نمی دهد، اما می تواند اطلاعاتی درباره ریتم قلب و بعضی اختلالات الکتریکی ناشی از عوارض بیماری ارائه کند.

سی تی اسکن و ام آر آی

اگر پزشک به وجود عوارضی در مغز، ریه، کلیه یا سایر اندام ها مشکوک باشد، ممکن است از روش های تصویربرداری مانند CT یا MRI استفاده شود.

این بررسی ها به ویژه زمانی اهمیت پیدا می کنند که علائم بیمار نشان دهنده احتمال آمبولی یا عوارض خارج قلبی باشند.

اندوکاردیت چقدر سریع پیشرفت می کند؟

سرعت پیشرفت بیماری به نوع میکروب، وضعیت دریچه های قلب، سیستم ایمنی فرد و شرایط کلی بدن بستگی دارد.

اندوکاردیت حاد می تواند در مدت کوتاهی پیشرفت کند و آسیب جدی به قلب وارد کند. در مقابل، نوع تحت حاد ممکن است آهسته تر ایجاد شود و علائم آن طی هفته ها یا ماه ها ظاهر شوند.

به همین دلیل نباید فقط شدت تب یا میزان درد را معیار تشخیص قرار داد. فردی که تب طولانی، خستگی غیرعادی یا کاهش وزن دارد و همزمان سابقه بیماری دریچه ای یا عوامل خطر اندوکاردیت را دارد، بهتر است از نظر پزشکی بررسی شود.

آیا اندوکاردیت خطرناک است؟

اندوکاردیت می تواند بیماری جدی و حتی تهدید کننده زندگی باشد، به ویژه اگر تشخیص و درمان آن به تاخیر بیفتد.

مهم ترین نگرانی ها شامل آسیب دریچه قلب، نارسایی قلبی، گسترش عفونت، تشکیل آبسه و ایجاد آمبولی در اندام های مختلف است.

به همین دلیل درمان اندوکاردیت معمولا نیازمند پیگیری دقیق پزشکی است و نوع دارو، مدت درمان و نیاز به جراحی باید بر اساس عامل عفونی و وضعیت قلب تعیین شود. راهنماهای جدید نیز بر مدیریت چند تخصصی بیماران پیچیده و ارزیابی زودهنگام عوارض تاکید دارند.

درمان اندوکاردیت چگونه انجام می شود؟

درمان اندوکاردیت به عامل ایجاد کننده عفونت، نوع دریچه درگیر، شدت آسیب قلبی، وجود عوارض و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد. درمان معمولا نیازمند همکاری متخصص قلب، متخصص عفونی و در موارد پیچیده تیم جراحی قلب است.

در اندوکاردیت باکتریایی، آنتی بیوتیک بخش اصلی درمان است و در بعضی بیماران برای کنترل عفونت یا ترمیم آسیب دریچه، جراحی نیز لازم می شود. نوع دارو و مدت درمان بر اساس نتیجه کشت خون و سایر بررسی ها انتخاب می شود.

آنتی بیوتیک برای اندوکاردیت

در بیشتر موارد اندوکاردیت باکتریایی، درمان با آنتی بیوتیک انجام می شود. در مرحله اولیه ممکن است دارو به صورت وریدی و تحت نظر پزشک در بیمارستان تجویز شود.

انتخاب آنتی بیوتیک به نوع باکتری، حساسیت میکروب به دارو، وضعیت دریچه قلب و وجود دریچه مصنوعی یا سایر تجهیزات قلبی بستگی دارد.

درمان ممکن است چند هفته طول بکشد و در بعضی بیماران پس از کنترل مرحله حاد، ادامه درمان خارج از بیمارستان و با برنامه مشخص پزشکی امکان پذیر است. راهنماهای جدید نیز بر انتخاب درمان متناسب با شرایط هر بیمار و امکان درمان سرپایی یا خوراکی در بیماران منتخب تاکید دارند.

آیا می توان آنتی بیوتیک را خودسرانه مصرف کرد؟

خیر. انتخاب داروی مناسب برای اندوکاردیت به علت عفونت وابسته است و مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک می تواند باعث درمان ناقص، عوارض دارویی یا ایجاد مقاومت میکروبی شود.

همچنین نباید با بهتر شدن تب یا کاهش علائم، دارو را بدون نظر پزشک قطع کرد. حتی اگر بیمار احساس بهبودی داشته باشد، ممکن است هنوز عفونت در دریچه قلب باقی مانده باشد.

مدت درمان اندوکاردیت چقدر است؟

مدت درمان برای همه افراد یکسان نیست. بعضی بیماران به چند هفته درمان نیاز دارند و طول دوره به نوع میکروب، محل عفونت، نوع دریچه و پاسخ بدن به درمان بستگی دارد.

در بعضی موارد ابتدا یک دوره درمان وریدی در بیمارستان انجام می شود و پس از پایدار شدن شرایط، ادامه درمان با برنامه مشخص خارج از بیمارستان امکان پذیر است.

بنابراین نمی توان یک مدت ثابت مانند دو یا چهار هفته را برای همه بیماران تعیین کرد. پزشک بر اساس نتیجه کشت خون، تصویربرداری، وضعیت دریچه و پاسخ بیمار به درمان درباره طول دوره تصمیم می گیرد.

چه زمانی برای اندوکاردیت جراحی لازم است؟

همه بیماران مبتلا به اندوکاردیت به جراحی نیاز ندارند. اما اگر عفونت باعث آسیب شدید دریچه شود، با دارو کنترل نشود یا عوارض مهمی ایجاد کند، ممکن است جراحی ضرورت پیدا کند.

سه دلیل مهم برای جراحی در اندوکاردیت شامل موارد زیر است:

زمان جراحی به وضعیت بیمار بستگی دارد. در بعضی موارد جراحی باید خیلی زود انجام شود و در برخی شرایط می توان ابتدا درمان دارویی را ادامه داد و سپس درباره جراحی تصمیم گرفت.

جراحی اندوکاردیت چه کاری انجام می دهد؟

هدف جراحی می تواند پاک کردن بافت عفونی، ترمیم دریچه آسیب دیده یا تعویض دریچه باشد.

اگر آسیب دریچه قابل ترمیم باشد، ممکن است جراح تلاش کند دریچه خود بیمار را حفظ و ترمیم کند. در مواردی که تخریب دریچه شدید باشد، ممکن است تعویض دریچه لازم شود.

انتخاب روش جراحی به محل عفونت، میزان تخریب دریچه، وجود آبسه، نوع دریچه و شرایط عمومی بیمار بستگی دارد.

در بیمارانی که دریچه مصنوعی دارند یا عفونت به تجهیزات قلبی مرتبط است، تصمیم گیری می تواند پیچیده تر باشد و معمولا به ارزیابی تیم تخصصی نیاز دارد.

آیا اندوکاردیت بعد از درمان دوباره برمی گردد؟

بله، احتمال عود اندوکاردیت وجود دارد. به همین دلیل پایان مصرف آنتی بیوتیک به معنی پایان مراقبت نیست.

افرادی که سابقه اندوکاردیت داشته اند، همچنان در گروه پرخطر قرار می گیرند و باید علائم عفونت و مشکلات دریچه ای را جدی بگیرند.

پیگیری پزشکی، رعایت بهداشت دهان و دندان، درمان سریع عفونت های مختلف و اطلاع دادن سابقه اندوکاردیت به پزشک و دندانپزشک از اقداماتی هستند که می توانند در مراقبت طولانی مدت اهمیت داشته باشند.

چگونه از اندوکاردیت پیشگیری کنیم؟

پیشگیری از اندوکاردیت برای همه افراد یکسان نیست. تمرکز اصلی روی کاهش خطر عفونت و مراقبت از افرادی است که احتمال عوارض شدید در آنها بیشتر است.

رعایت بهداشت دهان و دندان

سلامت دهان و دندان اهمیت زیادی دارد. مسواک زدن منظم، استفاده مناسب از نخ دندان و مراجعه دوره ای به دندانپزشک می تواند به کاهش بیماری های دهان و لثه کمک کند.

مراقبت منظم از دندان ها از این جهت اهمیت دارد که عفونت های دهان و لثه می توانند باعث ورود باکتری به جریان خون شوند.

درمان عفونت ها را به تاخیر نیندازید

عفونت های پوستی، زخم های عفونی و سایر عفونت های بدن باید به شکل مناسب درمان شوند، به ویژه اگر فرد بیماری قلبی زمینه ای یا سابقه اندوکاردیت داشته باشد.

در صورت بروز تب مداوم یا علائم غیرعادی نیز نباید بدون بررسی پزشکی، علت را صرفا یک عفونت ساده در نظر گرفت.

آیا قبل از دندانپزشکی باید آنتی بیوتیک مصرف کرد؟

خیر، مصرف آنتی بیوتیک قبل از دندانپزشکی برای همه افراد توصیه نمی شود.

بر اساس توصیه های فعلی، پیشگیری آنتی بیوتیکی بیشتر برای افرادی در نظر گرفته می شود که در گروه پرخطر قرار دارند و قرار است بعضی اقدامات دندانپزشکی انجام شود؛ به ویژه اقداماتی که شامل دستکاری بافت لثه، ناحیه ریشه دندان یا سوراخ شدن مخاط دهان هستند.

افراد دارای دریچه مصنوعی یا مواد مصنوعی استفاده شده برای ترمیم دریچه، سابقه قبلی اندوکاردیت، بعضی بیماری های مادرزادی قلب و برخی افراد پس از پیوند قلب که دچار بیماری دریچه ای هستند، ممکن است در گروهی قرار بگیرند که پزشک برای آنها پیشگیری آنتی بیوتیکی را در نظر بگیرد.

بنابراین اگر سابقه بیماری قلبی دارید، بهتر است قبل از اقدامات دندانپزشکی، سابقه پزشکی خود را به دندانپزشک اطلاع دهید و درباره نیاز به آنتی بیوتیک با پزشک معالج یا متخصص قلب مشورت کنید.

آیا اندوکاردیت قابل درمان است؟

در بسیاری از بیماران، اندوکاردیت با درمان مناسب قابل کنترل و درمان است، اما بیماری می تواند جدی باشد و درمان آن معمولا نیازمند پیگیری دقیق است.

موفقیت درمان به عوامل مختلفی مانند نوع میکروب، زمان تشخیص، میزان آسیب دریچه، وجود عوارض، وجود دریچه مصنوعی و وضعیت عمومی بیمار بستگی دارد.

هرچه بیماری زودتر تشخیص داده شود و درمان مناسب زودتر شروع شود، امکان کنترل عفونت و جلوگیری از بعضی عوارض بیشتر خواهد بود.

بعد از درمان اندوکاردیت چه مراقبت هایی لازم است؟

پس از پایان درمان، بیمار معمولا باید برای مدتی تحت پیگیری پزشکی قرار داشته باشد. پزشک ممکن است بر اساس شرایط بیمار، معاینه، آزمایش خون یا اکوکاردیوگرافی را تکرار کند.

مهم است که بیمار علائم جدید را جدی بگیرد، به ویژه:

بازگشت این علائم لزوما به معنی عود اندوکاردیت نیست، اما باید علت آن بررسی شود. پیگیری طولانی مدت برای بررسی عود عفونت و عملکرد دریچه قلب اهمیت دارد.

چه زمانی اندوکاردیت یک اورژانس محسوب می شود؟

اگر فردی سابقه اندوکاردیت، بیماری دریچه قلب یا دریچه مصنوعی دارد و دچار تب مداوم یا لرز شدید می شود، باید برای ارزیابی پزشکی اقدام کند.

برخی علائم نیز نیازمند مراجعه فوری به اورژانس هستند، از جمله:

این علائم می توانند نشانه عوارض جدی مانند سکته مغزی، نارسایی قلبی یا اختلالات شدید قلبی باشند.

سخن نهایی

اندوکاردیت یک عفونت جدی است که بیشتر دریچه های قلب را درگیر می کند و معمولا در اثر ورود باکتری یا سایر میکروب ها به جریان خون ایجاد می شود. تب، لرز، خستگی، تعریق شبانه، تنگی نفس و کاهش وزن از علائم احتمالی آن هستند، اما شکل بیماری در افراد مختلف می تواند متفاوت باشد.

تشخیص اندوکاردیت معمولا با ترکیبی از کشت خون، اکوکاردیوگرافی و سایر بررسی های لازم انجام می شود. درمان نیز به عامل عفونی و وضعیت قلب بستگی دارد و معمولا شامل آنتی بیوتیک است. در مواردی که دریچه به شدت آسیب دیده باشد، عفونت کنترل نشود یا خطر عوارض بالا باشد، ممکن است جراحی لازم شود.

افرادی که سابقه اندوکاردیت، دریچه مصنوعی یا بعضی بیماری های قلبی دارند باید درباره روش های پیشگیری با پزشک خود صحبت کنند. همچنین مراقبت از دهان و دندان و پرهیز از مصرف خودسرانه آنتی بیوتیک اهمیت زیادی دارد.

سوالات متداول

اندوکاردیت چیست؟

اندوکاردیت التهاب و معمولا عفونت لایه داخلی قلب است که در بسیاری از موارد دریچه های قلب را درگیر می کند. نوع عفونی آن بیشتر به وسیله باکتری ها ایجاد می شود.

مهم ترین علامت اندوکاردیت چیست؟

تب یکی از شایع ترین علائم است، اما خستگی، لرز، تعریق شبانه، تنگی نفس، کاهش وزن و افزایش ضربان قلب نیز ممکن است دیده شوند.

آیا اندوکاردیت خطرناک است؟

بله. اگر اندوکاردیت درمان نشود، ممکن است باعث آسیب دریچه قلب، نارسایی قلبی، گسترش عفونت یا آمبولی و سکته مغزی شود.

آیا اندوکاردیت با آنتی بیوتیک درمان می شود؟

در بسیاری از موارد بله. نوع و مدت آنتی بیوتیک بر اساس عامل عفونی و شرایط بیمار تعیین می شود. بعضی بیماران نیز علاوه بر دارو به جراحی نیاز پیدا می کنند.

آیا بعد از اندوکاردیت می توان دوباره به زندگی عادی برگشت؟

بسیاری از بیماران پس از درمان مناسب می توانند به فعالیت های روزمره برگردند، اما میزان بهبودی به شدت عفونت، آسیب دریچه و وجود عوارض بستگی دارد و پیگیری پزشکی اهمیت دارد.

آیا همه افراد قبل از دندانپزشکی باید آنتی بیوتیک بخورند؟

خیر. پیشگیری آنتی بیوتیکی برای همه افراد توصیه نمی شود و معمولا فقط برای گروه های خاص با خطر بالای عوارض اندوکاردیت و در بعضی اقدامات دندانپزشکی در نظر گرفته می شود.

منبع

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *